{"id":5893,"date":"2021-04-20T18:17:11","date_gmt":"2021-04-20T17:17:11","guid":{"rendered":"https:\/\/qdraw.nl\/blog\/?p=5893"},"modified":"2026-06-17T18:52:29","modified_gmt":"2026-06-17T17:52:29","slug":"wandelen-marskramerpad-etappe-20-van-scheveningen-naar-wassenaar-2021","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/qdraw.nl\/blog\/zuid-holland\/wandelen-marskramerpad-etappe-20-van-scheveningen-naar-wassenaar-2021\/","title":{"rendered":"Wandelen Marskramerpad etappe 20 van Scheveningen naar Wassenaar (2021)"},"content":{"rendered":"

Het eindpunt van het Marskramerpad is het Kurhaus in Scheveningen. Voor vandaag loop ik de etappe in omgekeerde volgorde. Enkele eeuwen geleden liepen Duitse handelaren, de Marskramers, naar Nederland om handelswaar te slijten aan de rijke Hollanders.<\/p>\n

Kurhaus & strand<\/h2>\n

Met de tram ben ik vanaf Den Haag centraal aangekomen bij het Kurhaus te Scheveningen. Direct achter Den Haag vind je het strand van Scheveningen, \u00e9\u00e9n van de populairste stranden van Nederland. Hier kun je wandelen, zonnen en zwemmen, maar ook surfen. Het Kurhaus Hotel ligt direct aan het strand. Dit hotel is geopend in 1885 en is kenmerkend voor de badplaats. Vanaf het Kurhaus is het niet ver meer lopen naar de zee. Hier zet ik mijn voeten in het water om het verste punt te markeren.<\/p>\n

Scheveningse bosjes<\/h2>\n

Vanaf het offici\u00eble eindpunt liep ik om het Kurhaus heen en daarna nog een kilometer door de stad voordat ik het Westbroekpark bereik. Advies is om de kaart er bij te houden, want vooral het eerste stuk staan bijna geen rood-witte bordjes. Over de Haringkade begint het Scheveningse bosje. Tijdens de Tweede Wereldoorlog is dit bos bijna helemaal gekapt omdat de bewoners hout nodig hadden om warm te blijven. In de jaren na de oorlog zijn grote delen opnieuw aangeplant.<\/p>\n

Villa Sandhaghe<\/h2>\n

Op het hoogste punt staat Villa Sandhaghe aan de Hogeweg 18 werd in 1907 gebouwd. In de Tweede Wereldoorlog werd dit huis, samen met een aantal panden in de omgeving, door de Duitse bezetter gevorderd voor de huisvesting van het hoofdkwartier van de \u201cF\u00fchrer der Schnellboote\u201d Een tunnel verbond de villa met het Belved\u00e8reduin, waar zeven meter onder de grond een commandopost werd aangelegd. Rondom het huis kwamen ter verdediging vier kleine bunkers (tobruks) en opstellingen voor luchtafweergeschut. Toen het hoofdkwartier in november 1944 naar Duitsland werd verplaatst, nam de Seekommandant Mittelholland het complex in gebruik.<\/p>\n

Vredespaleis<\/h2>\n

Ook ik heb het meest gefotografeerde gebouw van Den Haag op de foto gezet. Hier is onder andere het Internationaal Gerechtshof, het enige gerechtelijke orgaan van de Verenigde Naties buiten New York, en het Permanent Hof van Arbitrage gevestigd. Dit prachtige gebouw en de organisaties die er gevestigd zijn,\u00a0maken Den Haag wereldwijd herkenbaar als stad van Vrede en Recht.<\/p>\n

Plein 1813<\/h2>\n

Vanaf het Vredespaleis loop ik naar het plein. Op Plein 1813, midden in het Willemspark staat een groot monument. Zo zie je ze niet vaak in Nederland. Het was tijdens de onthulling zelfs het grootste gedenkteken van Nederland. Op 30 november 1813 zette Willem Frederik, prins van Oranje, zijn voeten in het zand op Scheveningen. Een paar weken eerder waren de Fransen hier nog de baas.<\/p>\n

Centrum en het Binnenhof<\/h2>\n

Via de Mauritskade wandel je het centrum van Den Haag in. Hou hier de kaart goed in gaten, want de rood-witte bordjes staan hier nauwelijks. Op de Lange Voorhout is een mooie wandellaan. Deze laan zag er in een ver verleden heel anders uit. Zo stonden hier huizen schots en scheef. Keizer Karel V bracht hier verandering in. In 1536 zag hij hoe \u201chet Dorp Die Haghe\u201d steeds groter groeide en echte stadse kenmerken ging krijgen. Hij besloot dat alle voortuinen van de panden moesten worden samengevoegd tot een brede lindenbomen laan.<\/p>\n

Als je de laan hebt uitgelopen kom je bij het Buitenhof uit. Hier staat haringkraam die naast het Binnenhof staat. Via de Stadhouderspoort loop je zo Binnenhof op. Hier zie je de Ridderzaal. Toevallig waren op dit moment twee ministers met de pers aan het praten. Ik heb nog even meegeluisterd en ben verder gelopen in de richting van het Mauritshuis. <\/p>\n

Het Marskramerpad vervolgt langs het Ministerie van Financi\u00ebn en loopt richting het station. Hier staat de hoogbouw van de stad. Langs snackbar de Vrijheid loop je de Haagsche Bosch in.<\/p>\n

Haagsche Bosch<\/h2>\n

In dit stadsbos kun je heerlijk wandelen, luieren. In het speelbos kun je hutten bouwen. Het bos wordt omschreven als een groene oase in een hectische stad. Als je door het park loopt valt een diepe gracht met grote hekken je op. Paleis Huis ten Bosch in Den Haag is het woonpaleis van koning Willem-Alexander en zijn gezin.<\/p>\n

NS-wandelingen & OV-stappers<\/h2>\n

Vanaf het station begint ook de NS-wandeling Meijendel en het Hollands Kustpad. Het Marskramerpad buigt ten hoogte van Huis ten Bosch rechts af en het kustpad en de NS-wandeling Meijendel gaat naar links. De voormalige NS-wandeling van Den Haag naar Voorschot volgt het Marskramerpad. Inmiddels wordt deze aangeduid als OV-stapper: Den Haag naar De Horsten <\/p>\n

Landgoed Marlot <\/h2>\n

Door de groene strook wandel je verder Den Haag uit. Het landgoed Marlot grenst aan de voormalige buitenplaats Reigersbergen. Landgoed Reigersbergen is oorspronkelijk een boerderij langs de weg naar Leiden die gesloopt is tijdens Tweede Wereldoorlog. Aan de kant van de Leidsestraatweg ligt het landgoed voor een deel op een oude strandwal. <\/p>\n

Landgoederen Wassenaar<\/h2>\n

Aan de overkant van de drukke N14 ligt Landgoed Beukenhorst waar je om heen loopt, hier wandel je door 7 landgoederen. De \u00e9\u00e9n heeft meer bos, de ander mooie waterpartijen. <\/p>\n

De schelpengrot<\/h2>\n

Op Landgoed de Wiltzanck ligt een ru\u00efne van een bouwwerk. Op dit bouwwerk groeien verschillende soorten mossen. De hermitage werd gebouwd in 1775 door Cornelis Backer. Binnen was een stookplaats. In 2007 werd de ru\u00efne een gemeentelijke monument en daarna is het opgeknapt.<\/p>\n

Alternatieve route om niet naar de Horsten te hoeven<\/h2>\n

Ten hoogte van Park Oud Wassenaar heb je de mogelijkheid om te verkorten richting Voorschoten. Zo ga je om het Landgoed De Horsten heen. Landgoed De Horsten verwacht namelijk dat je een bijdrage doet via hun website en kent openingstijden. In de winter is dit park bijvoorbeeld op maandag gesloten. <\/p>\n

Lengte en reistips<\/h2>\n

Etappe 20 eindigt in het centrum van Wassenaar. Als je met het openbaar vervoer komt kun je een aantal dingen doen. De etappe eindigt vlak bij de bushalte Lange Kerkdam te Wassenaar. Dit stuk is 21,7 kilometer lang. De tweede optie is de alternatieve route die het landgoed De Horsten overslaat om op deze manier in Voorschoten uit te komen. Hier weet ik de afstand niet van. Optie drie is de route door de Horsten richting het station van Voorschoten. Dit zal 32 kilometer zijn. Zelf heb ik in Voorschoten in een hotel overnacht. Deze overnachting heb ik cadeau gekregen van mijn werkgever We Are You.<\/p>\n

De conclusie is dat een afwisselde etappe van het strand, door stadsparken en het centrum van Den Haag. Jammer is dat de route niet zo heel erg goed is aangegeven en dan vooral in Den Haag moet je de kaart er wel bij houden. Het is wel een stadsetappe en kent zo z\u2019n eigen dynamiek. Vooral dat je in Scheveningen mag uitkomen is erg tof. <\/p>\n

De foto’s zijn gemaakt op 15 april 2021<\/em><\/p>\n

In de serie van het Marskramerpad gebruik ik de etappe nummers van Wandelnet. Zie de overzichtspagina: Marskramerpad<\/a> voor de andere wandelingen uit deze serie<\/em><\/p>\n

\u2190 Vorige etappe<\/a><\/em><\/p>\n


\n