Het centrum van Durrës ontdek je het best te voet. We beginnen onze wandeling aan de Rruga Kristaq Rama en lopen vandaar naar de Bulevardi Dyrrah, de brede boulevard waar het hart van de stad klopt. Op de hoek zit een muzikant die er zichtbaar plezier in heeft en iets verderop klatert een fontein midden op de laan.
Die moskee blijkt de Xhamia e Madhe te zijn, de Grote Moskee, aan het Sheshi Iliria. Op het plein voeren mensen de duiven, vlakbij het stadhuis (Bashkia Durrës). Een stukje verder komen we langs een stuk van de Ottomaanse stadsmuur, een herinnering aan de vele rijken die Durrës door de eeuwen heen hebben bestuurd.
Het absolute hoogtepunt is het Romeinse amfitheater van Durrës. Het werd in de tweede eeuw gebouwd en is een van de grootste van de Balkan. We lopen er rustig rond en kunnen het niet laten om een paar foto’s te maken, waaronder een van onszelf. Het idee dat hier ooit duizenden toeschouwers zaten, midden in een moderne stad, blijft bijzonder.
Daarna wandelen we via de Rruga Kont Urani naar de Bulevardi Epidamn en de Rruga Taulantia. Bij het bord “I ❤ Durrës” mag een foto natuurlijk niet ontbreken. Even verderop staat het standbeeld Ushtari i Panjohur, de Onbekende Soldaat. In de Rruga Taulantia valt onze aandacht op een Chinese vernisboom, een rustig plekje in de drukte.
Via de Bulevardi Dyrrah en de Rruga Aleksander Goga, waar de politie en de winkels hun eigen verhalen vertellen, lopen we richting de Rruga Egnatia. Hier is het een stuk drukker: auto’s staan in de file en bij het busstation wachten de bussen op passagiers. Onze wandeling door het centrum van Durrës zit erop. Het is een stad vol contrasten, met Romeinse resten, Ottomaanse muren en een levendige, moderne boulevard.
Rruga e Kripës is Albanees voor “Zoutweg”, en die naam zegt eigenlijk al genoeg. Aan de Adriatische kust bij Donji Stoj ligt de Ulcinj Salina, een plek waar het zout eeuwenlang uit zeewater werd gewonnen. Tegenwoordig is het een klein park waar je rustig een stuk door de zoutpannen kunt lopen. Je begint bij een paar oude gebouwen, de restanten van de tijd dat hier nog hard werd gewerkt. Even verderop staat het entreehokje, waar je je toegang regelt. Daarna verandert het landschap: de gebouwen blijven achter je en je loopt tussen de ondiepe bassins door. Het is open, vlak en stil, met een grote lucht boven het glinsterende water.
De zoutpannen worden niet meer op dezelfde schaal gebruikt als vroeger, maar ze zijn een paradijs voor vogels geworden. Neem je ogen dus mee. Met wat geluk zie je flamingo’s en andere watervogels, en ook zonder vogels is het een bijzondere plek om rond te lopen. Het mooiste vond ik de Flamingos en de zonsondergang.
Praktisch
Onderweg: eerst oude gebouwen, dan het entreehokje, daarna de wandeling door de zoutpannen
Let op: weinig schaduw, dus neem water en zonbescherming mee
De dag begon steil. Vanuit Kotor liep ik via de Skaljari omhoog, die eindeloze trap van zigzaggende paden en haarspeldbochten langs de berg. Zodra de baai onder me kleiner werd, wisten we waarom we dit wilde doen. Maar de Skaljari was pas de introductie: boven wachtte de Vrmac.
Tussen de bunkers van Vrmac
Op de Vrmac-bergrug ligt Tvrdava Vrmac, een Oostenrijks-Hongaars fort dat bijna niemand lijkt te kennen. Het is een lappendeken van gewelven, kazematten en gangen die langzaam door het groen worden opgeslokt. Ik struinde er rond met de rust van iemand die het hele fort voor zichzelf heeft. Geen kaartjesloket, geen gids, alleen het geluid van mijn stappen tussen oude stenen muren. Daarna zakten we af naar Mrčevac, een dorpje dat precies zo stil is als je hoopt.
Een klok op de grond
Verderop, bij Miholjska prevlaka, stopten we bij Crkva Svete Trojice, een orthodox kerkje op een smal schiereiland. Even verderop stond een half afgebouwd gebouw, dat prachtig bij Montenegro past: altijd bezig, nooit helemaal af. Ik heb het fotografisch vastgelegd en ondertussen gekeken naar de zeilboten die in het water dobberden. Mijn telefoon met TrailTrackr deed ondertussen zijn werk en hield de route bij, zonder dat we er iets voor hoefden te doen.
De kust af
De rest van de dag was de kustweg zuidwaarts. Budva was druk en glimmend, met strand, terrassen en torenflats. Petrovac na Moru was een stuk rustiger: een baaitje, een boulevard, de zee die gewoon de zee mocht zijn. In Bar maakte ik nog een stop bij de grote Saborni Hram Svetog Jovana Vladimira, een kathedraal die met zijn omvang opvalt in de stad. En vlak voor het einde van de dag reden we langs Dobra Voda, waar de kust nog één keer van zijn mooiste kant liet zien. Na een dag vol bergen, bunkers, kerken en kustdorpen kwam ik ‘s avonds aan in Ulcinj. Moe, tevreden, en met het gevoel dat Montenegro in één dag zijn hele repertoire had laten zien.
Skaljari | foto 1Mrčevac | foto 2Tvrdava Vrmac | foto 3Tvrdava Vrmac | foto 4Tvrdava Vrmac | foto 5Tvrdava Vrmac | foto 6Tvrdava Vrmac | foto 7Mrčevac | foto 8Idea in Mrčevac uit de auto | foto 9Losse kerkklok – Miholjska prevlaka | foto 10Half af gebouw – Miholjska prevlaka | foto 11Crkva Svete Trojice – Miholjska prevlaka | foto 12Crkva Svete Trojice – Miholjska prevlaka | foto 13TrailTrackr | foto 14Miholjska prevlaka | foto 15Budva | foto 16Petrovac na Moru | foto 17Saborni Hram Svetog Jovana Vladimira - Bar | foto 18Dobra Voda | foto 19
Je kent het wel. Je komt thuis na een mooie boswandeling, opent de kaart en ziet een spoor dat eruitziet alsof je halverwege een drankje te veel had gehad. Punten die dwars door het bos schieten, een stuk van je route dat midden in een vijver eindigt, hoogtemetingen die nergens op slaan.
De schuldige is bijna altijd hetzelfde: bomen en rotswanden die het GPS-signaal blokkeren. Er zijn apps die dit registreren alles met ruis en al.
TrailTrackr doet dat anders.
Waarom GPS moeite heeft in het bos
Je telefoon bepaalt zijn positie door signalen van meerdere satellieten tegelijk te ontvangen. Hoe meer satellieten hij kan “zien”, hoe nauwkeuriger. Op een open veld of een bergtop is dat geen probleem. Maar zodra er een dicht bladerdak boven je hangt, of hoge rotswanden aan weerskanten, vallen een groot deel van die satellieten weg.
Het gevolg: je telefoon weet ongeveer waar je bent, maar niet precies. In plaats van “hier, op 5 meter nauwkeurig” krijg je “ergens in dit gebied van 80 meter rondom dit punt”. Dat klinkt misschien acceptabel, maar 80 meter is groot genoeg voor een compleet voetbalveld.
Slechte punten buiten houden
TrailTrackr stelt zich bij elke meting de vraag: is dit punt goed genoeg om op te slaan?
Elke GPS-meting komt namelijk met een eerlijkheidsscore: hoe nauwkeurig is dit punt eigenlijk? TrailTrackr accepteert standaard alleen punten met een nauwkeurigheid van 50 meter of beter. Is het slechter dan dat, dan wordt het punt overgeslagen, het verdwijnt gewoon, zonder dat jij er iets van merkt.
Daarnaast worden punten die te dicht op het vorige liggen (minder dan 15 meter, of binnen 5 seconden na het vorige punt) ook niet opgeslagen. Niet omdat ze fout zijn, maar omdat ze niks toevoegen aan je track. GPS “trilt” een beetje als je stilstaat; zonder dit filter zou die trilling als beweging worden opgeslagen.
Wat als het écht lang slecht is?
Hier wordt het interessant. Stel: je loopt een kwartier door een donker sparrenbos en het signaal is de hele tijd slecht. Als TrailTrackr alle slechte punten negeert, stopt je track gewoon halverwege, dat is natuurlijk niet de bedoeling.
Daarom heeft de app een veiligheidsventiel: als er langer dan 90 seconden geen enkel punt is opgeslagen, wordt het eerstvolgende punt altijd bewaard, ook als het niet perfect is. Liever een wat rommelig punt dan een gat in je route van vijf minuten.
Terwijl je telefoon in je zak zit
Wandelen doe je met je telefoon in je broekzak of rugzak, niet in je hand. De app draait dan op de achtergrond en dat heeft gevolgen. iOS stelt dan wat minder hoge eisen aan de GPS-nauwkeurigheid, om de batterij te ontzien. TrailTrackr speelt daarin mee: in de achtergrond worden functies die extra energie verbruiken tijdelijk uitgeschakeld. Zodra je de app even opent, om op de kaart te kijken, schakelt alles automatisch terug naar de hoogste nauwkeurigheid. Heb je ook de Lage-energiemodus aan staan? Dan past TrailTrackr zich dubbel aan: iets soepeler in wat hij accepteert (zodat hij toch punten blijft opslaan), maar ook wat sneller met zijn veiligheidsventiel — na 60 seconden al in plaats van 90.
Je track gaat nooit verloren
Elke 10 seconden, tijdens je hele wandeling, slaat TrailTrackr je voortgang automatisch op. Krijg je een telefoontje, crasht de app, of besluit iOS om hem even op te schorten? Dan gaat er niets verloren. De volgende keer dat je de app opent, vraagt hij of je de onderbroken wandeling wil hervatten. Je route wordt dan gewoon voortgezet, als een nieuw stuk aan je bestaande track.
Op je Apple Watch werkt het precies zo
Heb je een Apple Watch en gebruik je die om te registreren in plaats van je iPhone? Dan gelden dezelfde drempelwaarden en hetzelfde veiligheidsventiel. Op de Watch maakt TrailTrackr gebruik van Apple’s ingebouwde sportregistratie, hetzelfde systeem dat ook bij hardloop- en fietsapps wordt gebruikt, zodat de GPS ook doorgaat als je Watch normaal gesproken in de slaapstand zou gaan.
Wat jij zelf kunt aanpassen
In de instellingen kun je de gevoeligheid aanpassen. Er zijn twee knoppen:
Batterijbesparing — minder punten, langere intervallen, iets soepelere nauwkeurigheid. Goed voor lange tochten waarbij je de batterij wil ontzien.
Fototagging — meer punten, kortere intervallen. Handig als je onderweg ook foto’s maakt en die exact op de route wil terugzien.
Wil je weten hoe goed het GPS-signaal op dit moment is? Tijdens een opname kun je de nauwkeurigheid als tegel toevoegen aan je statistieken. Dan zie je live of je telefoon je goed kan volgen, of dat het bospad nog wat uitdagender is dan verwacht.
Geen magie, wel eerlijkheid
TrailTrackr maakt slechte GPS niet goed, dat kan geen enkele app. Wat hij wél doet: de rommel filteren, de track laten doorlopen ook als het even moeilijk is, en zorgen dat jij na afloop een kaart ziet die klopt met waar je echt hebt gelopen. Geen gladgestreken lijn die mooier is dan de werkelijkheid. Gewoon jouw route, zo eerlijk mogelijk.
TrailTrackr is een GPS-wandelapp voor iPhone en Apple Watch. Geen account, geen advertenties, geen cloud. Je routes blijven op je telefoon.
Als wandelaar voelt een kabelbaan een beetje als valsspelen. Toch stond ik in Kotor te kijken naar de berg boven de stad. Het ritje zelf is kort: 48 gondels, een route van 3.900 meter en ongeveer 11 minuten naar 1.316 meter hoogte. Je begint op zeeniveau, in de zon, en een paar minuten later hangt de Baai van Kotor onder je als een uitgevouwen kaart. De baan en het bovenstation ogen erg modern en toeristisch.
Praktisch
Het onderstation ligt niet in de oude stad. Je kunt er niet naartoe lopen vanwege een drukke hoofdweg en een tunnel, dus je neemt de shuttlebus, een taxi of de auto.
Prijs: volgens de officiële site kost een retour voor volwassenen €23 en enkele reis €13. Andere bronnen noemen iets andere bedragen, dus check de actuele prijs vlak voor je gaat.
Neem een extra laag mee. Het bovenstation Kuk ligt op ruim 1.300 meter, en het is daar merkbaar koeler dan beneden.
Seizoen en tijden: één reisblog meldt dat de kabelbaan van half oktober tot eind april dicht is en op dinsdag later opent. Controleer dit op de officiële website.
Boven
Boven is meer te doen dan alleen kijken. Rond het bovenstation liggen 2,5 kilometer aan wandelpaden en dat is voor mij het mooiste deel. Zo heb ik daar van het uitzicht genoten.
Is het de moeite waard?
Voor mij komt het hierop neer: wil je de Baai van Kotor in één keer in zijn geheel zien zonder uren te klimmen, dan is dit de snelste manier. Heb je goede benen en een vroege start, dan is de wandeling omhoog misschien mooier. De kabelbaan neem je dan terug naar beneden.
Kabelbaan van Kotor | foto 1Kabelbaan van Kotor | foto 2Kabelbaan van Kotor | foto 3Kabelbaan van Kotor | foto 4Mijzelf – Kabelbaan van Kotor | foto 5Kabelbaan van Kotor | foto 6Mijzelf – Kabelbaan van Kotor | foto 7Kabelbaan van Kotor | foto 8Kabelbaan van Kotor | foto 9Kabelbaan van Kotor | foto 10Kabelbaan van Kotor | foto 11Kabelbaan van Kotor | foto 12Kabelbaan van Kotor | foto 13Kabelbaan van Kotor | foto 14Kabelbaan van Kotor | foto 15Kabelbaan van Kotor | foto 16Kabelbaan van Kotor | foto 17