16 mei 2024 • • 4 min leestijd mei 20, 2024 at 7:33 am

Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid-Moulin naar Ettelbruck (2024)

Tijdens de Hemelvaartsperiode heb ik de Lee Trail in omgekeerde volgorde gewandeld. Deze trail loopt in het noorden van Luxemburg. In de laatste etappe wandel ik van het dorpje Bourscheid-Moulin naar de eindbestemming Ettelbruck. Deze etappe is een stuk makkelijker dan etappe 1 en 2 van de trail.

Kasteel van Bourscheid

Zo wandel je vanaf Bourscheid-Moulin de heuvel op. Hier heb je een mooi uitzicht over het Kasteel van Bourscheid. Het Kasteel van Bourscheid is niet alleen het grootste gebouw van zijn soort in het land, maar ook een van de belangrijkste kastelen tussen de Rijn en de Maas. Het kasteel werd in vier fasen gebouwd en voltooid in 1430, met de aanleg van het grote complex en de vele torentjes. De heren van Bourscheid, die destijds het kasteel bewoonden, behoorden tot de invloedrijkste ridderfamilies in de regio. Ze waren niet alleen trouwe luitenants van de hertog van Luxemburg, maar ook zijn adviseurs en vochten aan zijn zijde in gewapende conflicten. In 1626 werd de familie Bourscheid vervangen door de familie von Metternich, voordat de Franse Revolutie een einde maakte aan het feodale bewind.

Le Cumulux Paragliding Club

Vanaf het uitzichtpunt wordt er regelmatig gevlogen door paragliders. Er hangt een informatiebordje met instructies over waar je wel en niet kan landen. Bovendien heb je hier een prachtig uitzicht over de vallei en het kasteel.

Michelau

Zo wandel je over zandwegen naar het dorpje Michelau. Dit charmante dorpje heeft een mooi kappeltje, een station, mooie muurbloemen en een verborgen kerkje. Onderweg was hier een lokale inwoner zijn grasmaaier aan het schoonmaken en ik heb in mijn beste Duits gevraagd of hij mijn waterfles wilde bijvullen. Iets verderop was mijn accu van mijn camera leeg, heb ik mijn hele tas overhoop gehaald en bleken de volle accu’s toch in het bovenste vak te zitten.

Closdelt & Predigtstuhl

Via een zandweg en later een asfaltweg kom je uit bij de boerderij Closdelt, waar je door het erf wandelt en richting de Predigtstuhl. De Predigtstuhl was in onderhoud en een stel Fransen hadden hun spullen wijd uitgestald en waren niet bereid om te bewegen

Mëchelbaach

Zo wandel je door de dichte bossen verderop. Er zijn inmiddels al aardig wat andere wandelaars in het bos. Zo kom je een aantal mensen tegen die een mooi plekje hebben gevonden om uitgebreid te lunchen. Onderweg volg je de rivier en hier is nog een klein stuwmeer.

Erpeldange sur-Sûre

In het dorpje Erpeldange-sur-Sûre steek je de rivier en spoorlijn over om via het laatste bos in Ettelbruck uit te komen

Ettelbruck

In Ettelbruck ga ik met de trein terug naar huis. Het dorpje heeft een treinstation dat goed te bereiken is. In de trein koop ik het ticket terug naar Nederland. In Luxemburg is het reizen met het openbaar vervoer gratis maar vanaf de grens met België moet je wel betalen.

Afstand

De route van Bourscheid-Moulin naar Ettelbruck is 22,3 km waar ik 7 uur over heb gedaan. Deze route is makkelijker dan Etappe 1 & 2 maar wandelervaring is aangeraden.

Conclusie

Tijdens de Hemelvaartsperiode heb ik de Lee Trail in omgekeerde volgorde gewandeld, van Bourscheid-Moulin naar Ettelbruck, een makkelijker etappe dan de eerste twee. Hoogtepunten waren het prachtige uitzicht over het Kasteel van Bourscheid, waar ik meer leerde over de rijke geschiedenis, en het spectaculaire paragliden bij de Le Cumulux Paragliding Club. In Michelau genoot ik van de charmante kapel en het verborgen kerkje, en had een leuke interactie met een lokale inwoner. Via Closdelt en Predigtstuhl, met enkele obstakels, liep ik verder door de bossen van Mëchelbaach langs de rivier en een stuwmeer. In Erpeldange-sur-Sûre stak ik de rivier en spoorlijn over om in Ettelbruck de trein terug naar huis te nemen.

← Vorige etappe

In de serie van de Lee Trail gebruik ik een gangbare verdeling. Zie de overzichtblog “Escapardenne Lee Trail” voor de andere wandelingen uit deze serie



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Schlasswee (Bourscheid-Moulin) ; Etappe 3, Hotel de Moulin, brug, Schlasswee, Buurschtermillen, Bourscheid-Moulin



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Millebierg (Bourscheid-Moulin) ; Millebierg, Etappe 3, kasteel, uitzicht, Bourscheid-Moulin, Buurschtermillen, Buurschter Schlass



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Gringlee (Bourscheid-Moulin) ; Gringlee, Millebierg, Etappe 3, kasteel, uitzicht, Buurschter Schlass, Camping du Moulin de Bourscheid



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Gringlee (Bourscheid-Moulin) ; brem, bloei, geel, Etappe 3, Gringlee, zandweg



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Uerbicht (Michelau) ; Etappe 3, Uerbicht, Harent, Michelau, zandweg



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Op Harent (Michelau) ; Etappe 3, Uerbicht, Harent, Michelau, vervallen huis, leegstaand, urbex



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Spoorbloem (Michelau) ; Etappe 3, Uerbicht, Harent, Michelau, Spoorbloem, Centranthus ruber, bloem, rood



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Bei der Kapell (Michelau) ; Etappe 3, Bei der Kapell, Harent, Michelau, dorpje



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Meelbes (Michelau) ; Etappe 3, Meelbes, Sorbus aria, Walddëstel, Auleschbierg, Michelau, focus, bloei, wit



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Closdelt boerderij (Erpeldange) ; Etappe 3, Closdelt, kapel, trekkers, boerderij, erf



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Predigtstuhl (Erpeldange) ; Etappe 3, uitzichtpunt, Predigtstuhl, Sûre, rivier, uitzicht



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Kruipend zenegroen (Erpeldange) ; Etappe 3, Kruipend zenegroen, Ajuga reptans, bloem, paars



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Mëchelbaach (Erpeldange) ; Mëchelbaach, stuwmeer, beek, water, Etappe 3, Erpeldange



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Rue du Moulin (Erpeldange sur-Sûre) ; Etappe 3, Rue du Moulin, Sûre, Erpeldange sur-Sûre, huis, weg



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Rue du Château (Erpeldange sur-Sûre) ; Etappe 3, Rue du Château, vervallen huis, Erpeldange sur-Sûre, wandelaars



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Bombardier TRAXX 4002 ; Etappe 3, trein, CFL 4002, Bombardier TRAXX 4002, Rodange



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Erpeldange sur-Sûre ; Etappe 3, Erpeldange sur-Sûre, Warken



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Erpeldange sur-Sûre ; Etappe 3, Erpeldange sur-Sûre, Warken, pad, weide



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Ettelbruck ; Etappe 3, Rgtr, bus, Ettelbruck, VB 5580, openbaar vervoer, bebouwde kom



Escapardenne Lee Trail Etappe 3 van Bourscheid - Ettelbruck (2024) ; Station Ettelbruck ; Etappe 3, Ettelbruck, treinstation, trein, spoorwegen, openbaar vervoer, informatiebord

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: , , ,

Gecategoriseerd in:

15 mei 2024 • • 6 min leestijd juni 17, 2026 at 8:23 pm

Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid-Moulin (2024)

Tijdens de week van Hemelvaart heb ik de Lee Trail in het noorden van Luxemburg gewandeld, waarbij ik de route in omgekeerde volgorde heb gevolgd. De Escapardenne is een bijzondere wandelroute die twee van de meest interessante en uitdagende paden in de Belgische Ardennen en Luxemburg samenbrengt: de Eislek Trail en de Lee Trail. Zelf heb ik alleen het gedeelte van de Lee Trail bewandeld.

Hoscheid

Aan het einde van de eerste wandeldag kom ik aan in het kleine dorpje waar de vorige etappe eindigt en deze etappe begint. Zo wandel ik richting de “Molberlee” om hier te bivakkeren, ik heb een geschikte plek gevonden. Met een prachtige zonsondergang en ik hoor in de vroege ochtend nog de wilde zwijnen, in de ochtend is nog veel dauw in de lucht. Na mijn te tent te hebben afgebroken vervolg ik de route.

Molberlee

Dan volgt een van de mooiste stukken van de hele trail. De bergkam genaamd “Molberlee” of “Molberrenlay” (op 484m hoogte) is een xerotherme (droog en warm) uitlopende siliciumrots (bestaat uit een specifiek soort steen) en waarschijnlijk de meest typische van zijn soort in de Luxemburgse Ardennen. De bergkam heeft een totale lengte van 500 m. De naam komt uit het Luxemburgs “Lee” of “Lay” (geïsoleerde rots) en van een typische plant die er veel voorkomt: de “Molbier” of bosbes (Vaccinium myrtillus). Een specifieke plantengroei gedijt op deze rotsen: onder andere struikheide (Calluna vulgaris) en brem (Sarothamnus scoparius) doen het hier goed. De Bremstruik staat begin mei erg mooi in bloei.

Schlënner

Als je voorbij de bergkam bent kom je in het dal uit, waar je een stuk langs de rivier de Schlënner wandelt. Dit was een mooi moment om even water bij te vullen, mijn nieuwe waterfilter is nog onderweg maar ik heb wel desinfecteermiddel dus kan hier veilig van drinken. Het pad volg je tot het buurtschap Unterschlinder waar het net lijkt of je bij iemand door de tuin komt maar het is toch een pad. Er zat een oudere dame op een tuinstoel te kijken, dus besloot ik toch maar even te vragen.

Schlindermanderscheid

Zo wandel je langs het dorpje Schlindermanderscheid waarbij je zicht hebt op de valei eronder, verderop zie je nog een boerderij waar je later langs zult komen.

Station Goebelsmühle

Je gaat weer de heuvel af om een uitstapje te maken naar het dal. Hier kom je nog langs een station en er was hier een man z’n Volkswagen Golf aan het wassen en heb hem even gevraagd om mijn fles bij te vullen, het was inmiddels al erg zonnig geworden en ik had wel zin in water zonder een chloorsmaakje. Iets verderop bevind zich nog een camping. Camping du Nord wordt door de familie Vermeulen uitgebaat.

Hirzenzong

Er volgt nu een stuk vrij stijl omhoog waar je door een bos loopt met weinig uitzicht, het is een mooi bos maar het kost wel veel energie om hier de heuvel op te komen. Zo snel als je de heuvel op bent begint de afdaling al weer richting het dorpje Dirbach. Alles beter dan langs de baan wandelen denk ik dan maar.

Irrigatiesysteem van de hooivelden in Dirbach

Zo kom je onderweg nog overblijfselen van een oud irrigatiesysteem tegen. De irrigatie van de hooilanden in grote valleien zoals hier in de Sûre-vallei in Dirbach, verliep via stuwdammen. Deze werden vaak met hout gebouwd en langs verstevigde oevers werd een deel van het water van de Sûre naar een netwerk van kanalen afgeleid. Zo werd het voedingsrijke water in de hooilanden verspreid. Een stuwdam werd vaak opgetrokken op de plaats aan de binnenbocht waar de rivier zich verwijdert van de helling, waar de rivier zich “losmaakt” van de rotswand.

Dirbach

Via het Dirbach Place, een restaurant met uitzicht en een brug over de rivier de Sûre. Er is in dit dorpje nog een camping maar die ziet er erg verlaten uit op Hemelvaartsdag.

Rouschteschleen

Via een rotspad wandel je de heuvel op waar je bij “Doigt de Dieu” een uitzicht hebt over het dorpje, de valei en dus ook de hooivelden. “Doigt de Dieu” betekent de “Vinger van God”. Je wandelt in de richting van het hoogste punt van de route.

Hoogste punt van de route

In Bourscheid staat op het hoogste punt (met 505 m boven zeespiegel) van de trail. Zo staat hier de Napoleonsboom, geplant in de tijd van Napoleon I als symbool van verzet. Deze vrijheidsboom, die de verwoestingen van de oorlog overleefde en diende als observatiepost tijdens de Eerste Wereldoorlog, werd in mei 1940 na de Duitse bezetting meedogenloos geveld, wat een schok teweegbracht bij de lokale bevolking. Tegenwoordig biedt deze plek een panoramisch uitzicht en blijft het een geliefd uitkijkpunt. Zo komt er een gezin aan met een Limburgs accent waar ze op elkaar aan het mopperen zijn om vrij snel weer te vertrekken.

Bivakeren naarbij de koeien

Aan het einde van de tweede wandeldag heb ik het echt gehad, na even zoeken heb ik een mooi plekje gevonden waar ik kan overnachten, de koeien in de naastgelegen weide vinden het maar erg interessant dat ik daar verblijf. Ik voel het wel in mijn kuiten maar heb ik ook alle tijd om even te rusten na iets te eten.

Bourscheid-Moulin

De volgende ochtend wandel ik langs de Sûre om in Bourscheid-Moulin uit te komen. Je hebt onderweg nog zicht op het prachtige kasteel dat hier gebouwd is. Bij het dorpje Bourscheid-Moulin steek je de rivier over, waar ook deze etappe eindigt.

Afstand

De route van Kautenbach naar Hoscheid is 27,7 km waar ik 9,5 uur over heb gedaan, verdeeld over meerdere dagen. Voor deze route is het verstandig als je al wat meer ervaren bent. Iets voorbij Hoscheid heb ik gebivakkeerd waar ik de route de volgende dag vervolgde en 1,5 uur wandelen voor Bourscheid-Moulin heb ik ook gebivakkeerd.

Conclusie

In conclusie, de tweede etappe van de Escapardenne Lee Trail, van Hoscheid naar Bourscheid-Moulin, bood een rijke ervaring van de natuurlijke schoonheid van de Luxemburgse Ardennen. Van de idyllische bergkam van Molberlee tot de schilderachtige rivierpaden langs de Schlënner en Sûre, zorgde het voor een mooie dag. De overblijfselen van het irrigatiesysteem in Dirbach en de historische Napoleonsbeemchen in Bourscheid-Moulin herinnerden aan de rijke geschiedenis van het gebied.

← Vorige etappe – Volgende etappe →

In de serie van de Lee Trail gebruik ik een gangbare verdeling. Zie de overzichtblog “Escapardenne Lee Trail” voor de andere wandelingen uit deze serie



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Geisseck ; Etappe 2, Hoscheid, zandweg, Geisseck, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Molberlee ; Etappe 2, brem, bloei, geel, naaldbomen, Molberlee, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Molberlee ; Etappe 2, brem, bloei, geel, naturehike, tent, Molberlee, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Grote muur ; Etappe 2, bloem, bloei, Grote muur, Molberlee, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Gras ; Etappe 2, gras, damp, dauw, ochtend, druppels, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Molberlee ; brem, bloei, geel, Etappe 2, Molberlee, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Molberlee ; Etappe 2, Molberlee, rotsachtige heuvelrug, Schlindertal, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Molberlee ; Etappe 2, Molberlee, rotsachtige heuvelrug, Schlindertal, brem, bloei, geel, eiken bomen, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Schlënner ; Etappe 2, Schlënner, beek, snel stromend water, lange sluitertijd, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Daslook ; Etappe 2, Daslook, groen, bloei, wit, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Schlënner ; Etappe 2, Schlënner, beek, snel stromend water, lange sluitertijd, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Ënnescht Schlënner ; Etappe 2, wortels, brem, bloei, geel, Ënnescht Schlënner, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Ënnescht Schlënner ; Etappe 2, Ënnescht Schlënner, Schlënner, rivier, weide, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Wilde akelei ; Etappe 2, Wilde akelei, Aquilegia vulgaris, Escapardenne Lee Trail, Schënnbierg



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Paalsdellt (Schlindermanderscheid) ; Etappe 2, Schlindermanderscheid, Goebelsmühle, Escapardenne Lee Trail, Paalsdellt



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Huuscht (Schlindermanderscheid) ; brem, bloei, geel, Etappe 2, Schlindermanderscheid, Goebelsmühle, Escapardenne Lee Trail, Paalsdellt, Huuscht



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Op der Gare (Goebelsmühle) ; Etappe 2, Goebelsmühle, Op der Gare, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Irrigatiesysteem van de hooivelden in Dirbach ; aggregatie, mos, bos, Irrigatiesysteem van de hooivelden in Dirbach, Escapardenne Lee Trail, Etappe 2



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Sure Dirbach ; Etappe 2, beek, snel stromend water, Sure Dirbach, Boven-Sûre, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Doigt de Dieu / Rouschteschleen ; rots, dirbach, Rouschteschleen, Doigt de Dieu, Boven-Sûre, Escapardenne Lee Trail, Etappe 2



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Dirbach ; Dirbach, valei, wolken, Boven-Sûre, overzicht, Escapardenne Lee Trail, panorama, Etappe 2



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Binnentent ; naturehike, tent, Escapardenne Lee Trail, Etappe 2, Kamperen, binnentent



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Schlindermanderscheid ; Etappe 2, brem, bloei, lente, koe, weide, Schlindermanderscheid, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Wëlzerbaach ; Etappe 2, bos, mist, ochtend, Wëlzerbaach, Bourscheid, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Feischterhaff ; Etappe 2, schapen, schaap, mist, ochtend, Feischterhaff, boerderij, weide, Bourscheid, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Féischterléen ; Etappe 2, mist, ochtend, tegenlicht, eik, Féischterléen, Sure, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Buurschter Schlass ; Etappe 2, Buurschter Schlass, koe, kalf, kasteel, weide, vee, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 2 van Hoscheid naar Bourscheid (2024) ; Bourscheid Plage ; Etappe 2, Sure, Bourscheid Plage, Strandje aan de Sauer, Camping du Moulin, waterval, Escapardenne Lee Trail

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: , , ,

Gecategoriseerd in:

14 mei 2024 • • 6 min leestijd juni 17, 2026 at 8:22 pm

Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024)

Tijdens de week van Hemelvaart heb ik de Lee Trail gewandeld in het Noorden van Luxemburg, ik heb deze in omgekeerde volgorde gelopen. De Escapardenne is een unieke trail die twee van de meest boeiende en uitdagende routes in de Belgische Ardennen en Luxemburg combineert: de Eislek Trail en de Lee Trail. Zelf heb ik alleen het stuk van de Lee trail gewandeld. Het biedt drie avonturen in één, met flink wat hoogtemeters, en dat alles op minder dan een halve dag rijden van Utrecht en slechts drie uur van Antwerpen. Met de trein ben je er in 5 uur vanaf Utrecht. De Escapardenne draagt het prestigieuze label ‘Leading Quality Trails – Best of Europe’, wat veel zegt over de kwaliteit van deze route. De route is vernoemd naar het Luxemburgse woord Lee. Rotsuitsteeksels en -kliffen worden in Luxemburg als Lee aangeduid. Het zijn overblijfselen van rotsen die bestand zijn tegen erosie door afstromend water.

Kautenbach

Met de intercity vanaf Luik richting Luxemburg Stad ben je in twee uur met een directe verbinding in Kautenbach. Je wandelt er direct een flinke heuvel op en hebt dan zicht op het kleine dorpje. Het wandelavontuur is begonnen. Je wandelt over de bergkam Bomm, die je naar het uitzichtpunt Ueweschleed brengt. Het is de moeite waard om nog eens terug te kijken naar het vertrekpunt, het pittoreske Kautenbach.

De Brem in bloei

De brem bloeit in mei en juni op zijn weelderigst. De knalgele bloemen vallen direct op.  Het is een altijd groene struik die algemeen voorkomt op zandgrond, heidevelden, in de duinen en langs spoorwegen. De struik lijkt een beetje op de zeldzamere gaspeldoorn, maar die herken je aan de lange scherpe stekels. Braakliggende terreinen zijn prima plekken voor brem. Het is daar vaak een pioniersvegetatie, de plant die zich als eerste vestigt.

Hoflee & Géischelterbaach

Zo wandel je door het natuurreservaat “Hoflee” en “Géischelterbaach. In de Wiltzvallei heeft verschillende bosgemeenschappen, zoals kloofbossen, die uit verschillende boomsoorten bestaan. Typisch voor deze bossen zijn loofbomen die extreme omstandigheden overleven zoals steile hellingen met instabiele rotsbodems, die een koud en vochtig klimaat, kunnen doorstaan. In het natuurreservaat “Hoflee” en “Géischelterbaach bevinden deze bossen zich vaak op zonnige zuidhellingen

Mannetjesorchis

Zo kwam ik nog op twee plekken wilde orchideeën tegen, dit zijn bloemen die je niet elke dag ziet. Orchideeën zijn zeldzaam in onze inheemse wilde flora. De Mannetjesorchis hoort zelfs tot de zeldzamere soorten onder de Orchideeën. Met zijn paarse bloemen die op kleine mannetjes lijken kun je hem in het voorjaar bloeiend op een paar plaatsen in onze natuur vinden. Hij bloeit niet elk jaar, dat is een eigenschap die je wel meer bij orchideeën aantreft. Als je de soort vindt dan heb je meteen een wel heel bijzonder stukje natuur gevonden, want de plant heeft om te kiemen de juiste schimmels nodig in de grond. Alleen al door dit laatste feit blijft het een wonder om een bloeiende plant aan te treffen. De orchidee is een soort die gebonden is aan kalkhoudende bodem; hij houdt van een lichte, maar wel beschaduwde plaats in lichte loofbossen of in bosschages. Ondergronds heeft de Mannetjesorchis een tweetal knollen waarin de plant reserves opslaat voor een volgend seizoen.

Chapelle Sainte Kunigunde

Zo kom je langs de Sint-Michielskapel, gelegen in de Schlënner vallei, is een historisch monument dat herinnert aan het verdwenen dorp Oberschlinder. Deze kapel, omgeven door bossen en bereikbaar via wandelpaden, vertelt het verhaal van een eens bloeiend dorp dat nu grotendeels verlaten is. In de jaren 1820 bereikte de bevolking een piek van 69 mensen, maar vanaf de industriële revolutie nam de emigratie toe en in 1948 verlieten de laatste inwoners het dorp. De kapel zelf, eenvoudig maar indrukwekkend, helaas was die niet geopend, combineert Romaanse en achthoekige architectuur, met een hoofdaltaar van roze zandsteen en brons ontworpen door Bettina Scholl-Sabatini. Vandaag de dag trekt de kapel bezoekers die geïnteresseerd zijn in rust, geschiedenis en de natuurlijke schoonheid van de Schlënner Vallei.

Hoscheid

Via een mooie route door het bos wandel je in de richting van het dorpje Hoscheid. Zelf had ik hier even een momentje nodig om bij te komen van deze zware maar mooie etappe na een snickers en wat nootjes kon ik de reis vervolgen. Aan de hoofdweg kom ik nog een Lourdes kapel tegen. Een Lourdeskapel is een kapel die is gewijd aan Onze-Lieve-Vrouw van Lourdes, verwijzend naar de Mariaverschijningen aan Bernadette Soubirous in 1858 in Lourdes, Frankrijk. Deze kapellen worden vaak gebouwd als een plek voor pelgrims en gelovigen om te bidden en om eer te betonen aan de Maagd Maria.

Afstand

De route van Kautenbach naar Hoscheid is 25 km waar ik 7 uur over heb gedaan. Voor deze route is het verstandig als je al wat meer ervaren bent. Iets voorbij Hoscheid heb ik gebivakkeerd waar ik de route de volgende dag vervolgde.

Conclusie

Tijdens de week van Hemelvaart heb ik de Lee Trail gewandeld in het noorden van Luxemburg, in omgekeerde volgorde. Deze route, onderdeel van de prestigieuze Escapardenne, bood een mix van natuurschoon, historische monumenten en zeldzame flora, de zeldzame Mannetjesorchis. Onderweg zie je ook veel brem struiken. Vanaf het charmante Kautenbach, via het natuurreservaat Hoflee en de historische Chapelle Sainte Kunigunde in de Schlënner Vallei, tot aan het pittoreske Hoscheid met een Lourdeskapel, was de 25 km lange route van ongeveer zeven uur een mooie en uitdagende ervaring voor de ervaren wandelaar.

Volgende etappe →

In de serie van de Lee Trail gebruik ik een gangbare verdeling. Zie de overzichtblog “Escapardenne Lee Trail” voor de andere wandelingen uit deze serie



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Konstemerstrooss (Kautenbach) ; Etappe 1, Kautenbach, Konstemerstrooss, Rue de Kautenbach, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Kautenbach ; Etappe 1, Naturlehrpfad, brem, bloei, geel, Kautenbach, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Markeringen (Kautenbach) ; Etappe 1, Naturlehrpfad, bordjes, markering, brem, beel, zandweg, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Dagkoekoeksbloem (Kopp) ; Etappe 1, Naturlehrpfad, bloem, bloei, roze, Dagkoekoeksbloem, Silene dioica, Kopp, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Kruipend zenegroen (Kopp) ; Etappe 1, Naturlehrpfad, bloem, bloei, Kruipend zenegroen, Ajuga reptans, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Girschelterbaach ; Etappe 1, Girschelterbaach, lange sluitertijd, beek, stromend water, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Gele dovenetel ; Etappe 1, Gele dovenetel, Dovenetel, Lamium, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Hoflee ; Etappe 1, rots, pad, Hoflee, Schwaarzepull, eik, Escapardenne Lee Trail, boomstam, hek



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Gewone Eikvaren ; varens, Etappe 1, Hoflee, Gewone Eikvaren, Polypodium vulgare, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Mannetjesorchis ; Mannetjesorchis, orchidee, Orchideeën, Orchis mascula, Etappe 1, bloem, bloei, blauw, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Mannetjesorchis ; Mannetjesorchis, orchidee, Orchideeën, Orchis mascula, Etappe 1, bloem, bloei, roze, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Point de vue Hoflee ; beuk, brem, bloei, rotsen, Etappe 1, Point de vue Hoflee, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Point de vue Hoflee ; brem, bloei, geel, dode bomen, Etappe 1, Point de vue Hoflee, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Rode Pekanje & Akkerhommel ; Etappe 1, bloem, bloei, Rode Pekanje, roze, Akkerhommel, hommel, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Wiltz ; brem, bloei, geel, spoorlijn, Etappe 1, Wiltz, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Chapelle Sainte Kunigunde (Oberschlinder) ; Etappe 1, kerk, Oberschlinder, Clervaux, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Bomen slepen ; slepen, boom, trekker, Etappe 1, Bomen slepen, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Beukenblad in het zonlicht (Lëtschbaach) ; Etappe 1, beuk, zonlicht, zandpad, Lëtschbaach, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Schneepisch (Hoscheid) ; boom, scheuren, Operbur, Schneepisch, Etappe 1, Escapardenne Lee Trail



Escapardenne Lee Trail Etappe 1 van Kautenbach naar Hoscheid (2024) ; Haaptstrooss (Hoscheid) ; Etappe 1, Hoscheid, Haaptstrooss, beeld, maria, lourdes kapel, Escapardenne Lee Trail

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: , ,

Gecategoriseerd in:

7 maart 2024 • • 4 min leestijd juni 23, 2026 at 11:01 am

Steenkolenmijn van Beringen (2024)

In het hart van Belgisch Limburg, verscholen tussen de dorpen Beringen en Koersel, ligt een stille getuige van een tijdperk van industriële grootsheid – de Steenkoolmijn van Beringen. Als een van de zeven mijnen van het Kempens steenkoolbekken, heeft dit mijncomplex een onuitwisbare stempel gedrukt op de geschiedenis van de regio. Recentelijk bezocht ik deze historische locatie, een intrigerende reis terug in de tijd, geleid door de gepassioneerde gids, Luc.

De Geboorte van de Mijn

De wortels van deze mijnsite gaan terug tot het begin van de 20e eeuw. Proefboringen in de dorpen Beverlo, Beringen, Koersel en Paal bevestigden in 1902 en 1903 de aanwezigheid van waardevolle steenkoollagen. Op 26 november 1906 werd de concessie verleend, waarna de uitbatingsmaatschappij Société anonyme Charbonnages de Beeringen werd opgericht in 1907.

Een Leven Ondergronds

Luc, onze gids, nam ons mee door de reconstructie van de mijn in de kelders van het museum. Met levendige verhalen bracht hij de realiteit van het mijnwerkersleven tot leven. Hij deelde zijn eigen ervaring als een voormalige mijnwerker, die tien jaar lang, acht uur per dag ondergronds werkte. De dagelijkse reis van anderhalf uur heen en terug op een karretje, gevolgd door zes uur onafgebroken kolen hakken, schiep een beeld van buitengewone toewijding en ontbering.

Industriële Glorie en Onmenselijke Risico’s

De hoogtijdagen van de mijnbouw brachten een maximum aan tewerkstelling van 6796 mijnwerkers in 1948 en een piek in de jaarlijkse productie van 1.900.000 ton in 1956. Echter, deze industrialisatie kwam met een menselijke tol. Luc, net als velen van zijn collega’s, leed aan stoflongen als gevolg van langdurige blootstelling aan kolenstof. Het gebrek aan gehoorbescherming, een eenvoudige maar cruciale veiligheidsmaatregel, was omdat het zo warm was daaronder dat je dat niet de hele dag volhoudt.

Een Nieuw Leven voor een Oude Site

Na de sluiting van de mijn in 1989, begon een nieuw hoofdstuk voor de site. In 1986 werd het mijnmuseum opgericht, dat later werd uitgebreid tot het Vlaams Mijnmuseum. De meeste gebouwen werden bewaard en beschermd als historisch erfgoed. Recente inspanningen hebben geleid tot de herontwikkeling van de site als toeristische en recreatieve bestemming onder de naam “be-MINE”.

Het Erfgoed Levend Houden

Vandaag de dag biedt de site veel meer dan alleen een glimp van het verleden. Het monumentale industriële erfgoed staat centraal in het herontwikkelingsproject. Bezoekers kunnen genieten van verschillende activiteiten, van zwemmen tot klimmen, van avonturen op de bergtop tot mountainbiken langs de terril. Met de integratie van een winkelcentrum, een scholencomplex en een nieuwe woonwijk, is de Steenkoolmijn van Beringen niet alleen een herinnering aan het verleden, maar ook een levendige hub in de hedendaagse samenleving.

Een koffiebranderij in de oude mijnsite van Beringen

In het hart van de historische mijnsite be-MINE in Beringen, is nu ook een plek waar ambachtelijke koffie wordt gebrand. Gelegen in het indrukwekkende Ophaalgebouw Noord, genoemd naar de imposante motor die ooit de levensader van het mijnbedrijf vormde, biedt deze plek niet alleen plek om koffie te drinken, maar ook een duik in het verleden van de mijnbouw. Als bezoekers hebben we het voorrecht gehad om te worden rondgeleid door de eigenaresse, die ons onderdompelde in de geschiedenis van het gebouw en de betekenis ervan voor de lokale gemeenschap. Hoewel Ophaalgebouw Noord tegenwoordig gesloten is voor het publiek, blijft de herinnering aan zijn rol als een essentieel onderdeel van het museum levendig, terwijl de aroma’s van vers gebrande koffie een nieuwe dimensie toevoegen aan de rijke atmosfeer van deze historische locatie.

Een bezoek aan de Steenkoolmijn van Beringen is niet alleen een kans om terug te kijken op een tijdperk van industriële glorie, maar ook om de onverzettelijke geest van de mijnwerkers te eren die hun leven waagden in de diepten van de aarde. Hun nalatenschap leeft voort in de zorgvuldige bewaring van dit historische monument en de voortdurende transformatie ervan naar een bron van inspiratie en recreatie voor toekomstige generaties.



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Voorkant ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Telefooncentrale ; Telefooncentrale, Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Telefooncentrale ; Telefooncentrale, Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Persluchtlocomotief ; Persluchtlocomotief, Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Fietskar ; Fietskar, Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Schutband ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Luc, Schutband



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Schutband ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Luc, Schutband



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Moderene machine om te mijnen ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Kader ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Trappenhuis ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Trappenhuis



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Kar met informatie ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, mijnkar



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Kar ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, gereedschap, mijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Schacht ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Ingang mijn ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Ingang mijn



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Lift ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Ingang mijn, lift



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Lier (Ophaalgebouw Noord) ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Lier, Ophaalgebouw Noord



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Lier (Ophaalgebouw Noord) ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Lier, Ophaalgebouw Noord



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Lier (Ophaalgebouw Noord) ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Lier, Ophaalgebouw Noord



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Lier (Ophaalgebouw Noord) ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Lier, Ophaalgebouw Noord



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Raam (Ophaalgebouw Noord) ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, raam, Ophaalgebouw Noord



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Lier (Ophaalgebouw Noord) ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, Lier, Ophaalgebouw Noord



Steenkolenmijn van Beringen (2024) ; Controle paneel (Ophaalgebouw Noord) ; Beringen, BeMine, Charbonnages de Beeringen, Steenkolenmijn, controle paneel, Ophaalgebouw Noord

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: ,

Gecategoriseerd in:

6 november 2023 • • 4 min leestijd november 6, 2023 at 8:45 pm

Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023)

In het hart van België, twintig kilometer ten zuiden van Antwerpen, ligt een ingegraven bolwerk dat ooit diende als onderdeel van de verdedigingsgordel rond Antwerpen. Dit fort, genaamd Breendonk, herbergt een duister en pijnlijk verleden. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het door de nazi’s gebruikt als “opvangkamp” voor dissidenten, verzetsstrijders, gijzelaars en Joden. Dit verschrikkelijke hoofdstuk in de geschiedenis van Fort Breendonk, dat zich onderscheidde door zijn meedogenloze regime van deprivatie en foltering, verdient onze aandacht. In deze blogpost nemen we je mee naar dit griezelige en onheilspellende fort en proberen we een glimp op te vangen van de gruwelen die zich daar hebben afgespeeld.

Audiogids

Er is een audiogids beschikbaar die verteld over de geschiedenis van het fort. Je druk een nummer in en dan wordt het betreffende verhaal verteld. Er hangen geen tekstuele bordjes in het museum, alles loopt via de audiogids. Aangezien het verhaal het belangrijkste is ben je wel ongeveer 2,5 uur bezig om alle verhalen af te luisteren.

Het Ontstaan van Fort Breendonk

De geschiedenis van Fort Breendonk begon aan het begin van de 20e eeuw, toen het werd gebouwd als onderdeel van de verdedigingsgordel rond Antwerpen. Het was bedoeld als een bastion van verdediging, maar de rol van het fort zou drastisch veranderen tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Het Auffanglager Breendonk

Na de bezetting van België door nazi-Duitsland in de Tweede Wereldoorlog werd Fort Breendonk omgevormd tot een gevangenenkamp en doorgangskamp. Hoewel het geen officieel concentratiekamp was, waren de levensomstandigheden er nauwelijks beter. Het fort diende als de laatste halte voor gevangenen voordat ze naar kampen in Duitsland, Oostenrijk en Polen werden getransporteerd. Het kamp werd geleid door leden van de SS en had als voornaamste doel gevangenen uit te putten en te martelen. Van de duizenden gevangenen die hier werden vastgehouden, hebben velen de oorlog niet overleefd.

Het Dagelijks Leven in Breendonk

Het dagelijks leven in Fort Breendonk was een ware hel. Gevangenen werden samengepakt in betonnen kazematten, waar ze onder verschrikkelijke omstandigheden moesten overleven. Ze leden honger, kregen nauwelijks voedsel en werden gedwongen tot dwangarbeid. De omstandigheden waren zo erbarmelijk dat velen probeerden gras te eten, zelfs als dit zware straffen met zich meebracht.

Foltering en Dood

Foltering was een wijdverbreide praktijk in Fort Breendonk en een belangrijke oorzaak van de dood van gevangenen. In een speciaal ingerichte folterkamer werden gevangenen onderworpen aan onmenselijke martelingen, variërend van stokslagen en elektrocutie tot ophanging en het breken van ledematen. Deze folteringen werden uitgevoerd door leden van de Gestapo, die verhoren afnamen en deze wrede praktijken toepasten om bekentenissen af te dwingen.

Belgische SS’ers: De Beulen

Naast Duitse bewakers, waren er ook Belgische SS’ers in Fort Breendonk. Deze Vlaamse SS’ers waren betrokken bij het handhaven van tucht en discipline in het kamp en voerden de bevelen van de Duitse autoriteiten uit. Hun aanwezigheid maakte de omstandigheden voor gevangenen nog grimmiger.

De Bevrijding en Nasleep

Met de opmars van de geallieerden evacueerden de Duitsers Fort Breendonk en werden de gevangenen elders naartoe getransporteerd. Het fort werd verlaten, maar het leed dat daar was toegebracht, zou nooit worden vergeten. Na de oorlog werd Fort Breendonk omgevormd tot het Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk, en het herinnert ons aan de duistere bladzijden van de geschiedenis.

Conclusie: Een Herinnering aan Duistere Tijden

Fort Breendonk is een getuige van menselijk lijden en wreedheid tijdens een van de meest duistere periodes in de geschiedenis. Het vertelt het verhaal van de ontelbare mannen, vrouwen en kinderen die hier hebben geleden en geleden. Het is onze verantwoordelijkheid om te blijven herinneren wat er in Fort Breendonk is gebeurd, zodat deze gruwelen nooit worden vergeten en de wereld wordt herinnerd aan de noodzaak van vrede en tolerantie. Fort Breendonk dient als een herinnering aan de vreselijke gevolgen van extremisme en haat, en als een oproep om nooit meer toe te staan dat zulke gebeurtenissen zich herhalen.



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Poort ; Fort Breendonk, poort



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Ingang ; Fort Breendonk, ingang



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Ingang ; Fort Breendonk, ingang



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Binnenplaats ; Fort Breendonk, Binnenplaats



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Binnenplaats ; Fort Breendonk, Binnenplaats



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Duitse soldaat ; Fort Breendonk, uniform, Duitse soldaat



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Gevangen ; Fort Breendonk, Gevangen, zwart wit foto



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Vlasbekje ; Fort Breendonk, binnenplaats, Vlasbekje



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Slaapzaal ; Fort Breendonk, slaapzaal



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Slaapzaal ; Fort Breendonk, slaapzaal



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Slaapzaal ; Fort Breendonk, slaapzaal



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Slaapzaal ; Fort Breendonk, slaapzaal



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Sta cel ; Fort Breendonk, sta kamer, sta cel



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Sta cel ; Fort Breendonk, sta kamer, sta cel



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, drink



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Beulen ; Fort Breendonk, beulen



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Folterkamer ; Folterkamer, Fort Breendonk



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Gang ; Fort Breendonk, gang



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, buitenkant



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, buitenkant



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, prikkeldraad



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, prikkeldraad



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Executieplaats ; executed here, hier terrechtgesteld, Fort Breendonk, Executieplaats



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, prikkeldraad



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, prikkeldraad



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, douches



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, douches



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Outfit gevangene ; Fort Breendonk, gevangen, gevangene, kleren, outfit



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Gang ; Fort Breendonk, gang



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Treurwilg ; Fort Breendonk, Treurwilg



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Vanaf de brug ; Fort Breendonk, brug



Nationaal Gedenkteken Fort van Breendonk (2023) ; Fort Breendonk ; Fort Breendonk, prikkeldraad

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: ,

Gecategoriseerd in: