De mooiste etappe tot nu toe. Dat gevoel bekruipt me al vroeg op de dag, maar krijgt echt vorm in het Bos van de Dansende Bomen. In het stille Speulderbos lijken de kronkelende bomen bijna tot leven te komen. Garderen vormt een fijne start, Putten een levendig eindpunt en daartussen ligt pure magie.

Pittoresk kerkje

In de bus weet ik het al: ik stap straks uit tegenover de Hersteld Hervormde Kerk Garderen. Dat alleen al voelt vertrouwd. Het leuke aan een langeafstandswandeling als het Veluwe Zwerfpad is dat je altijd weer verdergaat waar je gebleven was.

Biblebelt

De natuur is een wonder. En hier in Garderen weten ze ook wie daarvoor verantwoordelijk is. We bevinden ons midden in de Biblebelt. Rond het kerkje staat een kastje met bijbels. Zelfs van deze kant bekeken blijft het een charmant tafereel.

Putterbos: oud bos vol historie

Het Putterbos is een bijzonder oud bosgebied met een rijk verleden. Verspreid door het bos liggen prehistorische grafheuvels, die dateren van ongeveer 2600 tot 2100 voor Christus.
Een deel van het bos bestaat uit zogenoemd boombos: een restant van oeroud bos op zandgronden. Vroeger werden alleen rechte bomen gekapt voor bouwmateriaal, terwijl kromme exemplaren bleven staan. Het lijkt alsof de bomen dansen. Daardoor heeft het bos hier nog steeds een grillig en karakteristiek uiterlijk, vergelijkbaar met het nabijgelegen Speulder- en Sprielderbos. Het bos is tegenwoordig multifunctioneel. Naast houtproductie is er veel aandacht voor natuur, recreatie en biodiversiteit. Door selectief te kappen en natuurlijke verjonging te stimuleren, ontstaat een gevarieerd bos met bomen van verschillende leeftijden. Dit biedt een goede leefomgeving voor dieren zoals edelherten, reeën en wilde zwijnen. Dood hout blijft bewust liggen en speelt een belangrijke rol in het ecosysteem: het vormt een voedingsbodem voor paddenstoelen, insecten en mossen, en biedt schuilplaatsen voor dieren. Ook zijn er nog sporen van oude Hessenwegen zichtbaar, historische handelsroutes uit de 17e eeuw die werden gebruikt voor transport tussen Duitsland en Nederland. Het Putterbos is daarmee niet alleen een mooi natuurgebied, maar ook een plek waar natuur en geschiedenis samenkomen.

Over een mini bergkam

Het pad klimt langzaam omhoog en volgt een soort bergkam. Aan beide kanten kijk ik uit over het golvende bos, vol kronkelende bomen. Dit gebied was ooit jachtterrein. Nu zie ik vooral sporen van wroetende wilde zwijnen. Met een beetje geluk lopen hier ook edelherten en reeën, al laten die zich vandaag niet zien.

Van Speulderbos naar Sprielderbos

Langzaam verandert het landschap. Het smalle pad gaat over in een laan. Links nog de kronkelende beuken, rechts een strak naaldbos. Zonder dat je het echt doorhebt, wandel je het Sprielderbos in.
Het bos voelt anders. Ruimer. Lichter. In de verte zie ik andere wandelaars, een groepje fietsers dat pauzeert langs een kruising. Het contrast met de stilte van eerder is groot, maar niet storend.

Putten: schoonheid met een schaduw

De route loopt Putten binnen, een van de oudste dorpen van de Veluwe. Via een laan met villa’s en bloeiende bomen voelt het bijna idyllisch.
Maar die rust heeft een geschiedenis. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd Putten zwaar getroffen. Na een aanslag op een Duitse auto werden 659 mannen opgepakt. In oktober 1944 werden 659 mannen weggevoerd… slechts 48 keerden terug. Het is een wrang contrast met de vredige aanblik van vandaag.

TrailTrackr

Ook deze etappe heb ik weer vastgelegd met TrailTrackr. Het blijft een fijne manier om mijn routes, afstanden en foto’s bij te houden. Zeker bij een langeafstandspad als het Veluwe Zwerfpad geeft het overzicht en maakt het het extra leuk om later terug te kijken op de gelopen etappes.

Conclusie

Deze etappe van het Veluwe Zwerfpad laat misschien wel het beste zien waar wandelen om draait: afwisseling, verwondering en verhalen. Van het rustige begin bij het kerkje in Garderen, via de bijna surrealistische bossen vol dansende bomen, tot de openheid van het Sprielderbos, elke stap voelt anders. Wat deze route extra bijzonder maakt, is de gelaagdheid. Niet alleen natuur, maar ook geschiedenis is overal aanwezig. In het Putterbos, met zijn grafheuvels en oude handelsroutes, en in Putten, waar de sporen van de Tweede Wereldoorlog nog altijd voelbaar zijn. Het is die combinatie van schoonheid en betekenis die deze etappe zo sterk maakt. Je wandelt niet alleen door het landschap, maar ook door de tijd.