2 mei 2023 • • 4 min leestijd april 14, 2024 at 12:49 pm

Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023)

Vanaf de Dungense brug wandel je over de Zuid Willemsvaart langs de kronkelende rivier de Aa, aan deze rivier ligt de ruïne Seldensate. Dan volgt nog een stuk langs de provinciale weg de N279 en ik heb deze etappe onderbroken bij Kasteel Heeswijk omdat daar regelmatig een bus stopt.

Dungense brug te Poeldonk

Deze etappe begint bij de Dungense brug over de Zuid-Willemsvaart. Dan steek je door middel van een brug de provinciale weg over en wandel je tot aan de rivier de Aa.

De rivier de Aa

Tussen 2002 en 2017 heeft het waterschap samengewerkt om de rivier meer ruimte te geven, waar de rivier de Aa hier tussen kades stroomde is het nu meer een beekdal. De Aa en de Leijgraaf in dit gebied waren decennialang ingebed tussen zo’n 14 kilometer kade, de kades zijn nu voor een groot gedeelte weggehaald. Het water kan hierdoor bij hevige regenval veel meer ruimte innemen, waardoor risico’s op ongewenste overstromingen worden verlaagd.

Stroommatten

Onderweg wandel je nog een stroommat tegen, dit is om de dieren in het gebied te houden, te voet of in de auto merk je er niks van maar als je met de hond of paard over heen wil lopen kun je het met een knop voor twee minuten uit zetten.

Ruine Seldensate

Seldensate is een bijzonder landgoed met een oude kern uit de 15e eeuw. Aan het einde van de 19e eeuw werden er grootschalige verbouwingen uitgevoerd, waarbij het oude huis gedeeltelijk werd gesloopt, vernieuwd en uitgebreid met een stompe toren, twee kelders, een keuken, een bijkeuken en later een nieuwe ingangspartij. Er werden ook andere gebouwen aangelegd, zoals een ijskelder, een tuinmanswoning, een boerderij en een tennisbaan. Het landgoed werd gebruikt in die tijd een plek van sport, ontspanning en tuinfeesten. Na de intrek van de laatste bewoner in de tuinmanswoning in 1928 en de kanalisatie van de rivier de Aa tussen 1934 en 1936, raakte het landgoed in verval door achterstallig onderhoud. Het waterpeil daalde en de houten paalfundering werd aangetast, wat zorgde voor verzakking van het gebouw. Bovendien werd het gebouw beschadigd tijdens de bevrijding aan het einde van de Tweede Wereldoorlog. In de jaren 60 van de vorige eeuw werd het hoofdgebouw gesloopt en bedekt met zand, bomen en planten. Na de renovatie van het poortgebouw in de jaren 70 werden de resten van het hoofdgebouw vrijgelegd en de gracht gedeeltelijk weer geopend.

Stuk langs de provinciale weg

Er volgt dan nog een stuk waarbij je over een ventweg loopt met links de rivier de Aa en rechts de provinciale weg, dit is een wat saai stuk.

Kasteel Heeswijk

Iets verderop ligt het kasteel. Het Kasteel Heeswijk is een imposant en goed onderhouden. Het kasteel heeft een lange geschiedenis die teruggaat tot de 11e eeuw en heeft door de eeuwen heen verschillende functies en eigenaren gehad. Het kasteel is gebouwd in een mix van stijlen, waaronder gotisch, renaissance en barok, en heeft een prachtige binnenplaats en tuinen. Tegenwoordig is het kasteel opengesteld voor publiek.

Conclusie

Deze deel etappe begint bij de Dungense brug over de Zuid-Willemsvaart en eindigt bij Kasteel Heeswijk. De wandeling voert langs de rivier de Aa. Onderweg kom je langs de ruïne Seldensate, een landgoed met een rijke geschiedenis. Het laatste stuk van de wandeling gaat over een ventweg langs de provinciale weg en is wat saai. De wandeling eindigt bij het imposante en goed bewaard gebleven Kasteel Heeswijk.

Afstand & OV Tip:

Etappe 5a is 10,6 km en heb ik gelopen op 3 maart 2023 en heb deze gecombineerd met etappe 4b. Aan het einde ben ik met de bus vertrokken vanaf halte: “Heeswijk Dinther, Kasteel Heeswijk”

← Vorige etappe – Volgende etappe →

In de serie van Hertogenpad gebruik ik de etappe verdeling van Wandelnet. Zie de overzichtspagina: Hertogenpad voor de andere wandelingen uit deze serie



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Aa ; Aa rivier, water, riet, Nijvelaar, Beusingsedijk den dungen



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Aa ; Aa rivier, kronkel, Nijvelaar, Beusingsedijk den dungen



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Hersend 12 ; Hersend, huis, klimop



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Rode Ribes ; bloem, rood, Rode Ribes



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Aa ; Aa rivier, Hersend



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Middelrode ; Aa rivier, Middelrode



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Middelrode ; Aa rivier, Middelrode



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Seldensate ; Seldensate, Aa rivier, gewadsepad



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Seldensate ; Seldensate, Aa rivier, gewadsepad



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Aa ; Aa rivier, Zuid Willemsvaart



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Koolmeesje ; vogel, koolmeesje, knoppen, boom, vliegen



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Bosanemoon ; Bosanemoon, Anemoon, wit, bloei



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Kasteel Heeswijk ; Kasteel Heeswijk, poort, landhuis, klinkerpad



Hertogenpad etappe 5a van Poeldonk naar Kasteel Heeswijk (2023) ; Kasteel Heeswijk ; Kasteel Heeswijk, gracht, Gouverneursweg

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: , ,

Gecategoriseerd in:

1 mei 2023 • • 6 min leestijd april 14, 2024 at 12:48 pm

Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023)

In deze etappe wandel ik door het oude centrum van Den Bosch, langs de Sint Jans Kathedraal naar de Bossche Broek. Via de weides wandel je door het gebied de Sterrebos over oude dijkjes richting de Willemsvaart waar deze etappe eindigt.

De Drakenfontein

Vlak bij het station staat een prachtige fontein. Deze heeft een historie. In 1881 krijgt de toenmalige Commissaris van de Koningin (de heer Bosch van Drakestein), te maken met een enorm drama, hij verliest twee dochters en drie jaar later z’n vrouw en zelf stief hij 13 jaar later en doneerde een erfenis van 10.000 gulden (wat een enorm bedrag was in die tijd) om een fonteinmonument op te richting voor z’n overleden vrouw en dochters.

Dommel

De Dommel stroomt via Sint-Oedenrode naar Den Bosch. Vlak voor het station steek je hier de rivier over. In het water ligt ook het Bolwerk St. Jan wat nu een restaurant is. Hier heb ik de treurwilg op de foto gezet.

Binnendieze

De Binnendieze is de verzamelnaam voor het eeuwenoude stelsel van alle waterlopen binnen de muren van ’s-Hertogenbosch, zo kun je op een aantal plekken nog mooi bij het water komen. De route komt ook langs het Uilenburgstraatje, maar daar zijn ze nu aan het verbouwen dus dat is door de steigers even niet zo mooi.

Sint-Janskathedraal

In het centrum staat de bekende Sint-Janskathedraal, deze kathedraal is gebouwd tussen 1220 en 1530.

Bossche Broek

Dit is een natuurgebied dat grenst aan het centrum van de stad. Voor de vestingwet van 1874 werd dit gebied gebruikt om onder water te laten lopen ter bescherming van de stad. De vestingwerken vormen hier nog altijd de scherpe grens tussen stad en land. In de geschiedenis van dit laaggelegen gebied aan de Dommel speelt water een hoofdrol en ook nu nog is het een factor van belang. Mede aan het natte karakter dankt het gebied zijn verrassende natuur met tientallen vogelsoorten en bijzondere planten. De natuur, het water en de ruimte vlak bij het stadshart maken Bossche Broek tot een aantrekkelijk gebied.

Sterrebos en landgoed Pettelaar

Dit bos en landgoed liggen ten zuiden van Den Bosch. Het landgoed de Pettelaar kan worden beschouwd als een onderdeel van de hogere zandgronden. Hier sprak een man die de hond aan het uitlaten mij aan dat hij verderop hertjes gespot had. Hij vertelde dat hij ze in dit gebied regelmatig spotte. Nu had ik ook geluk aan waren in de weide aan het grazen.

Over de Keerdijk en de Poeldonksedijk

Nadat je de Bossche baan (N617) hebt overgestoken wandel je een stuk over een oude dijk. Hier zie je ook een aantal oude wielen. Wielen zijn een ander woord voor kolken. Langs rivier- en zeedijken zijn kolken de overblijfsels van dijkdoorbraken. Door het rondkolkende water zijn diepe gaten ontstaan, tot wel 10 meter diep. In het rivierenlandschap van de Lage Landen komen beide soorten veel voor, dit maakt dat veel dijken een bochtig traject volgen. Een grote watersnoodramp in dit gebied was er die van februari 1757 waar 37 koeien en kalven verdronken en 43 huizen beschadigd zijn geraakt en waarvan er 4 niet meer te redden waren. Na afloop werd de dijk om de kolk heen gelegd en krijg je dus een kronkelige dijk

Schutskooi

Onderweg kom je nog een aantal hekken in een vierkant tegen. Dit is een schutskooi en dit werd gebruikt om loslopend vee op te sluiten. Na de beesten “geschut” te hebben werd de burgemeester gewaarschuwd. Hij bracht de eigenaar van het vee op de hoogte. Tegen betaling van een geldboete kreeg die zijn beesten weer terug.

Kampement van Brederode

Aan de dijk staat nog een wachttoren die herinnerd aan een slag die hier is gestreden tijdens de Tachtigjarige Oorlog, de enige burgeroorlog die we in de Nederlanden hebben gekend. Waarbij de katholieken met de Spanjaarden vochten tegen het staatse leger van de protestanten

De Meierij

Dit is gebied ten zuiden van Den Bosch. Hier had vroeger de meier het voor het zeggen. De meier of hoogschout regelde alle zaken in opdracht van de hertogen van Brabant. Sporen uit deze tijd zijn er nog steeds te vinden, zoals oude kerken, vesting werken en boerderijen.

Dungense brug te Poeldonk

Deze etappe eindigt bij de Dungense brug over de Zuid-Willemsvaart. Dit kanaal loopt van Maasticht naar Den Bosch en is vernoemt naar Koning Willem I

Conclusie

De Hertogenpad etappe 4b voert door het oude centrum van Den Bosch, langs de Sint Jans Kathedraal, de Binnendieze en het Bossche Broek natuurgebied. Op de route bevindt zich ook de Drakenfontein, waarvan het monument in 1881 is opgericht ter nagedachtenis aan de overleden vrouw en dochters van de toenmalige Commissaris van de Koningin. Verder komt de route langs het Sterrebos en landgoed Pettelaar, waar hertjes gespot kunnen worden. Onderweg zie je ook oude wielen langs de dijk die zijn ontstaan door dijkdoorbraken en een schutskooi waar vee werd opgesloten. Aan de dijk staat ook een wachttoren die herinnert aan een slag uit de Tachtigjarige Oorlog. De Meierij, het gebied ten zuiden van Den Bosch, maakt ook deel uit van de route. Het is een verrassend natuurgebied met tientallen vogelsoorten en bijzondere planten en het water speelt nog steeds een belangrijke rol.

Afstand & OV Tip:

Etappe 4b is 15,1 km en heb ik gelopen op 3 maart 2023 en heb deze gecombineerd met etappe 5a. Deze etappe begint op station Den Bosch.

← Vorige etappe – Volgende etappe →

In de serie van Hertogenpad gebruik ik de etappe verdeling van Wandelnet. Zie de overzichtspagina: Hertogenpad voor de andere wandelingen uit deze serie



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; De Drakenfontein ; Den Bosch, Stationsweg, Draak, Station, Stationsplein, Hertogenpad, LAW, De Drakenfontein



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Treurwilg ; Den Bosch, Wilhelminabrug, Dommel, treurwilg, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Engel ; Engel, Den Bosch, Sint Janskathedraal



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Parade ; Den Bosch, Sint Janskathedraal, Parade, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Singelgracht ; Bossche broek, Zuidwal, Singelgracht, stadsmuur, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Schietwilg ; Bossche broek, Singelgrachtweg, Schietwilg, Sint Janskathedraal, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Donkerhooiweg ; Bossche broek, Donkerhooiweg, Den Bosch, Skyline, Sint Janskathedraal



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Ruwe berk ; Bossche broek, Sterrebosweg, Ruwe berk, Sint Janskathedraal



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Sterrebosweg ; Bossche broek, Sterrebosweg, Sint Janskathedraal, Skyline, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Sterrebos ; Sterrebos, dommelbrug, A2, plas



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Sterrebos ; Sterrebos, boerderij, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Vink ; Sterrebos, vogel, boom, Vink



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Varens ; Sterrebos, Varens, bomen, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Riet ; Sterrebos, Riet, Phramites, laan, bomen, Dooibroek, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Wolfsdreef ; Wolfsdreef, herten, Haanwijk, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Bruin Zandoogje ; Wolfsdreef, vlinder, bruin zandoogje



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Poeldonksedijk 2 ; boerderij, dijk, Poeldonksedijk, Hertogenpad, LAW



Hertogenpad etappe 4b van ’s-Hertogenbosch naar Poeldonk (2023) ; Dungensebrug ; Poeldonk, Hoge poeldonk, Dungensebrug, Hertogenpad, LAW

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: , , , ,

Gecategoriseerd in:

21 maart 2023 • • 4 min leestijd april 14, 2024 at 12:47 pm

Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023)

In deze etappe wandel ik van het dorpje Nieuwkuijk naar Den Bosch. Eerst een stuk over een dijk langs Nieuwkuijk en Vlijmen en daarna over het halve-zolenlijntje (Langstraatspoorlijn) richting Den Bosch om door de buitenwijk via het Paleiskwartier op het station uit te komen. Ik heb deze etappe gecombineerd met etappe 3b.

Nieuwkuijk

Het dorpje Nieuwkuijk ligt tussen Drunen en Vlijmen en ligt in de gemeente Heusden. Het dorp heeft ongeveer 2.000 inwoners. De Molen van Nieuwkuijk is een monumentale stellingmolen uit 1895, gelegen in het Brabantse dorp. De molen is een beeldbepalend onderdeel van het dorpsgezicht en wordt soms nog gebruikt als korenmolen. De molen is regelmatig geopend voor publiek en er worden diverse activiteiten georganiseerd.

Limietpaal

Sinds 1785 staat er een limietpaal langs de dijk die de grens vormde tussen het hertogdom Brabant en het graafschap Holland. Deze paal werd geplaatst door het Heemraadschap van den Hooge Maasdijk van Stadt en Land van Heusden, dat te vergelijken is met het huidige waterschap. (Aa en Maas in dit gebied)

Heidijk

De Heidijk is al sinds de middeleeuwen aangelegd om dorpen in de Oostelijke Langstraat te beschermen tegen hoogwater van de Maas. In 1880 brak de dijk door, wat resulteerde in een watersnoodramp die het Land van Heusden en Altena overstroomde en het Nieuwkuijkse Wiel vormde. Het wiel heeft een inhoud van ongeveer 100.000 kubieke meter water en groeien de volgende waterplanten: aarvederkruid, kranswieren en de volgende stuik soort: gagelstruiken. De Heidijk is ook een belangrijke verbindingsweg tussen natuurgebieden voor dieren en planten.

Turf

Het Vlijmens Ven werd vanaf de late middeleeuwen uitgebaggerd om er turf uit te steken, dat vervolgens naar legakkers werd gebracht om te drogen. Turf werd gebruikt als brandstof voor kachels en werd per boot vervoerd over de Bossche Sloot naar Den Bosch.

Vlijmens Ven

Het Vlijmens Ven was vroeger een moerassig en onbewoond gebied dat later door agrariërs werd gebruikt voor het verbouwen van gewassen en het produceren van band- en griendhout. Het gebied is nu onderdeel van Natura 2000 en beschermd als Europees natuurgebied vanwege de zeldzame planten en dieren die er te vinden zijn, zoals orchideeën. Het Vlijmens Ven is een bijzonder kwelgebied en eigendom van Natuurmonumenten, die er agrarische gronden hebben ontwikkeld tot natte schraallanden.

Moerputten

De Moerputtenbrug is een voormalige spoorwegbrug gelegen in het natuurgebied de Moerputten nabij ‘s-Hertogenbosch. De brug is gebouwd tussen 1881 tot 1887 en was onderdeel van de Langstraatspoorlijn. Tegenwoordig is de brug een geliefde bestemming voor wandelaars en natuurliefhebbers vanwege het prachtige uitzicht over het moerasgebied en de historische waarde als industrieel erfgoed.

Den Bosch

Achter het ziekenhuis kom je de stad binnen en wandel je door de buitenwijken van Den Bosch om vervolgens in het paleiskwartier aan te komen. Het Paleiskwartier in Den Bosch is een moderne wijk die in de afgelopen decennia is ontwikkeld, met moderne architectuur, hoogwaardige kantoor- en woongebouwen en veel groen.

Conclusie

De wandeling van Nieuwkuijk naar Den Bosch biedt een diversiteit aan landschappen, geschiedenis en natuur. Van het beschermde natuurgebied Vlijmens Ven tot aan de voormalige historische Limietpaal en de Moerputtenbrug. De moderne wijk Paleiskwartier biedt een mooi contrast met de natuurlijke omgeving en maakt de wandeling compleet.

Afstand & OV Tip:

Etappe 4a is 10,8 km en heb ik gelopen op 26 februari 2023 en heb deze gecombineerd met etappe 3b. Deze etappe eindigt op station Den Bosch.

← Vorige etappe – Volgende etappe →

In de serie van Hertogenpad gebruik ik de etappe verdeling van Wandelnet. Zie de overzichtspagina: Hertogenpad voor de andere wandelingen uit deze serie



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Emmamolen ; Emmamolen, Nieuwkuijk, windmolen, boederijwinkel, bakhuis Emma



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Gele kornoelje ; bloei, geel, gele kornoelje



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Loonse turfvaart ; loonse turfvaart, Vlijmen, Heidijk, Wethouder van Buulweg



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Kersenbloesem ; bloei, cherry blossom, Kersenbloesem



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Spiegel ; dion, spiegel, huis, auto, Heidijk



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Halvezolenlijntje ; Hertogenpad, Halvezolenlijntje, Heidijk



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Halvezolenlijntje ; Hertogenpad, Moerputten, Halvezolenlijntje



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Halvezolenlijntje ; Moerputten, Halvezolenlijntje, Vught, Vlijmen



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Halvezolenlijntje ; Moerputten, Halvezolenlijntje, Vught, Vlijmen



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Moerputtenbrug ; Hertogenpad, Moerputten, Halvezolenlijntje, Moerputtenbrug



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Moerputtenbrug ; Hertogenpad, Moerputten, Halvezolenlijntje, Moerputtenbrug



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Deutersestraat ; Rijskampen, Den Bosch, Deuteren, Deutersestraat



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Westerpark & Grote Canadese gans ; Westerpark, ganzen, Den Bosch, Grote Canadese gans, Avans Hogeschool



Hertogenpad etappe 4a van Nieuwkuijk naar ’s-Hertogenbosch (2023) ; Paleiskwartier ; Hertogenpad, Paleiskwartier, Armada, Den Bosch

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: , , , ,

Gecategoriseerd in:

12 maart 2023 • • 4 min leestijd april 14, 2024 at 12:46 pm

Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023)

In deze etappe wandel je door het Nationaal Park Loonse en Drunense Duinen steek je het Drongelens kanaal over om een stuk door de weilanden naar Nieuwkuijk te wandelen waar deze etappe is afgelopen. Ik zelf heb deze etappe gecombineerd met etappe 4a.

Baardwijkse Overlaat

De Baardwijkse Overlaat is aangelegd in 1766 als waterberging voor overtollig Maaswater en diende tevens als verdedigingselement in de Zuiderwaterlinie. In 1794 brak er echter een dijk door tijdens een poging om te voorkomen dat de Fransen Heusden zouden innemen, wat resulteerde in het ontstaan van een diepe plas genaamd het Nieuwe Wiel. Tegenwoordig heeft de Baardwijkse Overlaat voornamelijk een recreatieve functie en wordt het bezocht door mensen die komen wandelen, fietsen of vissen. Het blijft echter een belangrijk onderdeel van de Nederlandse watergeschiedenis.

Nationaal Park Loonse en Drunense Duinen

Zo wandelen we door de Loonse en Drunense Duinen. Dit is een groot natuurgebied in Noord-Brabant, dat bekend staat om zijn uitgestrekte zandvlaktes en heidevelden. Het gebied beslaat meer dan 3.500 hectare en trekt jaarlijks veel bezoekers die hier komen genieten van de natuur. Het is ook de thuisbasis van verschillende planten- en diersoorten, waaronder zeldzame insecten en reptielen, en is daarom een belangrijk natuurgebied in Nederland.

Giersbergen

Vanuit het bos loop je zo in de richting van het kleine dorpje Giersbergen. Het dorp is omgeven door prachtige natuur. Daarnaast heeft Giersbergen enkele historische boerderijen waar je tussendoor loopt. Iets verderop bevind zich De Drie Linden, dit is een gezellig restaurant en café. Het is een populaire plek voor zowel lokale bewoners als toeristen die genieten van de combinatie van lekker eten en het prachtige landschap.

De Airborne onderduikers van de Kampina

Op 17 september 1944 landde een Brits zweefvliegtuig bij Drunen nadat de sleepkabel brak. De bemanning en de militaire uitrusting werden achtergelaten toen de Duitsers naderden. De Britse parachutisten slaagden erin om uit handen van de Duitsers te blijven en via schuilplaatsen kwamen ze uiteindelijk op 24 oktober 1944 Boxtel binnen, waar ze werden bevrijd door de Schotse 51e Highland Divisie. Een aantal parachutisten kwamen eerder terecht in ‘s-Hertogenbosch en werden bevrijd door de 53e Welsh Divisie.

Grenspaal Holland en Brabant 1795

Onderweg kom je de Grenspaal 1795 tegen, ook wel bekend als ‘De Markering’. Dit is een historische grenspaal die sinds 2010 op de oude grens staat . De paal diende oorspronkelijk als grensmarkering tussen Holland en Brabant en heeft een belangrijke rol gespeeld in de geschiedenis van de regio.

De eerste knoppen

De eenstijlige meidoorn is een veel voorkomende struik in Europa die vaak wordt gebruikt voor heggen. Het staat bekend om zijn doornige takken en witte bloemen die in het voorjaar bloeien en later rode bessen produceren. De plant heeft ook een rijke geschiedenis van medicinaal gebruik en wordt nog steeds gebruikt in kruidengeneeskunde.

Nieuwkuijk

Dan komen we aan in Nieuwkuijk. Dit is een dorp in de gemeente Heusden. Het dorp heeft ongeveer 2.000 inwoners. Deze etappe eindigt bij de Emmamolen.

Conclusie

Deze wandelroute door het Nationaal Park Loonse en Drunense Duinen biedt een mix van natuur en geschiedenis. Je wandelt door het prachtige natuurgebied dat bekend staat om zijn uitgestrekte zandvlaktes en heidevelden. Gelukkig zijn de meeste paden onverhard, alleen het laatste stuk richting Nieuwkuijk is een beetje saai. Onderweg kom je historische grenspalen tegen en loop je door het kleine dorpje Giersbergen. De route eindigt in Nieuwkuijk bij de Emmamolen. Vanwege de bereikbaarheid heb ik deze etappe gecombineerd met etappe 4a.

Afstand & OV Tip:

Etappe 3b is 12,5 km (excl. 3 km aanlooproute aan het begin) en heb ik gelopen op 26 februari 2023 en heb deze gecombineerd met etappe 4a. Het is 3 km op bij bushalte: “Waalwijk, Eikendonklaan” te komen, waar ik deze etappe ben begonnen.

← Vorige etappe – Volgende etappe →

In de serie van Hertogenpad gebruik ik de etappe verdeling van Wandelnet. Zie de overzichtspagina: Hertogenpad voor de andere wandelingen uit deze serie



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Loonse en Drunense Duinen ; Loonse en Drunense Duinen, Fellenoord, Achterste hoeve, Hertogenpad



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Loonse en Drunense Duinen ; Loonse en Drunense Duinen, den, bomen, zandduinen



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Loonse en Drunense Duinen ; Loonse en Drunense Duinen, Hertogenpad, mos, duinen



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Loonse en Drunense Duinen ; Loonse en Drunense Duinen, Hertogenpad, duinen, stuifzand



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Loonse en Drunense Duinen ; Loonse en Drunense Duinen, heuvel, dennenboom



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Loonse en Drunense Duinen ; Loonse en Drunense Duinen, Fellenoord, dennenboom, naaldboom



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Ruiters ; Giersbergen, paarden, ruiters



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Giersbergen ; Giersbergen, Hertogenpad, Kampeerboerderij de Maaihoeve



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Giersbergese baan ; Giersbergese baan, Hertogenpad, dode boom, naaldbomen



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Drongelens kanaal ; Drongelens kanaal, weerspiegeling, water, bomen



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Grenspaal Grens Holland - Brabant (1795) ; Grenspaal, Grens Holland Brabant, 1795



Hertogenpad etappe 3b van Waalwijk naar Nieuwkuijk (2023) ; Eenstijlige meidoorn ; Eenstijlige meidoorn, bladeren, lente, winter

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: , , ,

Gecategoriseerd in:

28 februari 2023 • • 6 min leestijd april 15, 2024 at 9:43 pm

Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023)

Vanaf de Efteling wandel je door het natuurgebied De Loonse en Drunense Duinen, langs een voormalige munitiedepot. Deze etappe eindig ik ten hoogte van Waalwijk

Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen

De Loonse en Drunense Duinen. In het centrale deel ligt een grote open stuifzandvlakte, die tot één van de meest uitgestrekte, nog levende stuifzandgebieden van West-Europa behoort. Hier zijn nog stukken waar de wind het zand van de ene plek wegblaast om het vervolgens ergens anders in de luwte weer af te zetten. Dit levende stuifzand is een zeldzaamheid geworden en daarmee ook de bijzondere dieren en planten die er voorkomen. Naast het uitgestrekte stuifzandgebied met zijn bossen, heide en korst- mossteppen, behoren ook het natte en bosrijke natuurgebied De Brand, Landgoed Plantloon en de voormalige landbouwenclave Hengstven tot dit Nationaal Park.

Het ontstaan van een natuurruïne Het zand van De Loonse en Drunense Duinen is hier in de laatste ijstijd door poolwinden in de vorm van een hoge dekzandrug afgezet en was lange tijd door oerbos bedekt. In de veertiende eeuw werd het bos ten behoeve van brandhout en landbouwgrond gekapt. De heidevelden die hier voor in de plaats kwamen werden begraasd door het vee van de boeren. De heide werd geplagd en vermengd met mest gebruikt om de akkers productief te houden. De toch al arme zandbodem van de heide verarmde door die continue afvoer van voedingsstoffen steeds meer, waardoor de heide zich steeds moeilijker kon herstellen. Er ontstonden dode open plekken in de begroeiing en de wind kreeg sinds lange tijd weer vat op het zand. De zandverstuivingen breidden zich steeds verder uit en zijn pas in de negentiende eeuw enigszins beteugeld door grootscheepse bos- aanplanten. Zo kon het stuivende zand de omliggende landbouwgronden geen overlast meer bezorgen. Temidden van de bossen beweegt het zand echter nog altijd

M.A.St.

Nog maar weinig herinnerd zich aan het explosieve verleden hier in het nationaal park. De naam M.A.St. is daarnaast ook niet veel zeggend, maar de geschiedenis heeft wel degelijk de sporen nagelaten.

In de Tweede Wereldoorlog had de Duitse bezetter een groot munitiedepot genaamd MA St Op, tussen 1941 en 1944. Het depot bevond zich op een gebied van 300 hectare, met meer dan 130 munitiebunkers, parkeerplaatsen met camouflage mogelijkheden, een kilometer lange loopgraaf, barakken voor de manschappen, een kantine, een voetbalveld en zelfs een zwembad. Het hele terrein was omheind met een 3 meter hoog prikkeldraadhekwerk.

Tijdens de oorlog mocht Natuurmonumenten het omheinde gebied niet betreden, nadat de Duitsers het overnamen. Boswachter Jan Peijnenburg en directeur Eshuis van Natuurmonumenten probeerden de Duitsers aan te spreken op hun activiteiten die het bos aantastten, maar tevergeefs. Veel over het ontstaan van de MA St is bekend uit de verslagen en brieven die zij schreven over hun waarnemingen.

Het munitiedepot was nodig voor de bommenwerpers en jagers die vanaf vliegveld Gilze-Rijen opstegen. Opslag bij het vliegveld vonden de Duitsers te riskant vanwege de regelmatige bombardementen door de geallieerde troepen. Daarom werd op veilige afstand van het vliegveld een opslagplaats ingericht in de Loonse en Drunense Duinen. De munitie werd via station Waalwijk aangevoerd en met speciale vrachtwagens verder vervoerd.

Een regionale verzetsgroep genaamd de Groep André was actief in het gebied van de Langstraat. Zij maakten in mei 1944 een gedetailleerde schets van de MA St, wat ons een aardig beeld geeft van hoe het complex eruit gezien moet hebben.

Met de landing van de geallieerden in Normandië op 6 juni 1944 kwam de bevrijding steeds dichterbij. De Duitsers bliezen de aftocht, maar niet zonder hun sporen uit te wissen. Dat leidde uiteindelijk tot Dolle Dinsdag op 5 september 1944. Op 3 september waren de oorverdovende ontploffingen te horen van de bombardementen door de geallieerden op vliegveld Gilze-Rijen. Op 4 september waarschuwden de Duitsers de bewoners van Kaatsheuvel dat ze de MA St op zouden blazen. Op 5 september ging het munitiedepot met alle bunkers, barakken, keuken en eetzaal met veel geweld de lucht in. Enorme explosies schokten de omgeving en ruiten braken tot 10km ver. Tegenwoordig is de natuur weer baas in eigen huis en is de MA St opgegaan in het groen.

Kaatsheuvelse IJsbaan

De aanleg van de Kaatsheuvelse IJsbaan gaat terug naar een tijd met meer strenge winters en dus vaker sneeuw en ijs. De plas dateert dan ook uit de vorige eeuw en is midden in de crisisjaren 1929-1940 gegraven. Het Rijk zocht werkverschaffingsprojecten om de vele werklozen – niet altijd vrijwillig – aan het werk te helpen. De gemeente Loon op Zand droeg deze locatie voor om er een ijsbaan aan te leggen. Tijdens de grote depressie kon het de bewoners uit de omgeving wat wintervertier bieden. In 1939 wilde de gemeente er een zwembad van maken maar de oorlog en de aanleg van het munitiecomplex dwarsboomde deze plannen. De Efteling legde in 1952 op eigen terrein een zwembad aan en de betrokkenheid stopt daarna ook met dit project.

Etappe einde

Deze etappe eindig ik iets ten zuiden van Waalwijk om deze een volgende keer te hervatten door het prachtige nationaal park Loonse en Drunense Duinen

Conclusie

Dit gedeelte van de etappe is echt prachtig, je wandelt bijna alleen maar over onverharde wegen. Daarnaast is het verhaal over het munitiecomplex ook erg indrukwekkend. De bossen, heides en zandvlaktes zijn zeker de moeite waard om te bekijken.

Afstand & OV Tip:

Etappe 3a is 7,8 km (excl. 3 km aanlooproute aan het einde) en heb ik gelopen op 4 februari 2023 en heb deze gecombineerd met etappe 2b. Het is 3 km om bij bushalte: “Waalwijk, Eikendonklaan” te komen, waar ik deze etappe ben geëindigd.

← Vorige etappe – Volgende etappe →

In de serie van Hertogenpad gebruik ik de etappe verdeling van Wandelnet. Zie de overzichtspagina: Hertogenpad voor de andere wandelingen uit deze serie



Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023) ; Kaatsheuvelse ijsbaan ; Kaatsheuvelse ijsbaan, Hertogenpad, zand



Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023) ; Heuvel ; bomen, heuvel, Kaatsheuvelse ijsbaan, Hertogenpad



Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023) ; Waalwijkse baan ; bomen, heuvel, waalwijkse baan



Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023) ; Roestelbergseweg Kaatsheuvel ; Loonse en Drunense duinen, zand, vlakte, roestelbergseweg kaatsheuvel



Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023) ; Loonse en Drunense duinen ; Loonse en Drunense duinen, zand, vlakte



Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023) ; Loonse en Drunense duinen ; Loonse en Drunense duinen, zand, vlakte



Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023) ; Achterse hoeve ; Loonse en Drunense duinen, Hertogenpad, Achterse hoeve



Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023) ; Naaldbos ; Loonse en Drunense duinen, bos, naaldbomen



Hertogenpad etappe 3a van Kaatsheuvel naar Waalwijk (2023) ; Drongelens kanaal ; graspollen, Hertogenpad, kanaal, Drongelens kanaal

Dit bericht is geschreven door: Dion

Tags: , , , ,

Gecategoriseerd in: